Projekty kolejowe wygenerują więcej płatności niż drogowe

Projekty kolejowe wygenerują więcej płatności niż drogowe

16 stycznia 2019 | Autor: AB | Źródło: Kurier Kolejowy
PODZIEL SIĘ

Powoli kończy się perspektywa finansowa 2014-2020. Centrum Unijnych Projektów Transportowych podsumowało dotychczasowe wydatkowanie środków z trzech realizowanych Programów Operacyjnych: Infrastruktura i Środowisko, Polska Wschodnia i Łącząc Europę (CEF).

Fot. PKP PLK

– Jesteśmy dziś na takim samym etapie obecnej perspektywy, na jakim byliśmy w roku 2011, kiedy obowiązywała perspektywa 2007-2013. Wówczas POIiŚ kończyliśmy ze 156 umowami, a dziś kończymy z 240. Taka jest skala „przerobu” środków i dokumentów – opowiada Przemysław Gorgol p.o. dyrektora Centrum Unijnych Projektów Transportowych. – Zakończyliśmy rok 2018 podpisanymi umowami o dofinansowanie na ponad 65 mld zł, z czego 26 mld zł zostało rozliczone – dodaje.
W ramach Programu Operacyjnego Polska Wschodnia dla projektów kolejowych zawarto umowy o dofinansowanie na łączną kwotę 1,6 mld zł. Pół miliarda zł zostało już zatwierdzone do płatności. W ramach instrumentu finansowego Łącząc Europę na koniec roku 2018 było 2,9 mld zł zatwierdzonych płatności, które pozwalają wykorzystać środki. Dla POIiŚ na koniec ubiegłego roku zakontraktowano łącznie 78 proc. przewidzianych środków (65,4 z 83,8 mld zł).

Ruszyły projekty intermodalne

Jeśli chodzi o poszczególne sektory, to w 2018 r. pod względem wydatkowania funduszy unijnych największa dynamika była na kolei, a także w sektorze morskim, śródlądowym i intermodalnym. – Zakończyliśmy konkurs na dofinansowanie inwestycji intermodalnych oraz podpisaliśmy umowy z portami i Urzędami Morskimi. Ich łączna wielkość wydatkowania w tych sektorach to 79 proc. dla kolei i 74 proc. dla projektów morskich – informuje Gorgol.
Bezwzględnym liderem w wydatkowaniu funduszy od roku 2015 pozostaje jednak sektor transportu miejskiego, który osiągnął już 94 proc. dofinansowania. Wynika to z rozliczenia umówi, które w większości zawarto już w 2016 roku.
Jeśli chodzi o faktyczny przepływ pieniędzy między Polską a Brukselą, zauważalny jest wzrost obrotów. Na koniec roku 2018 34 proc. (28,5 mld zł z 83,8 mld zł) wszystkich środków zostało już przez CUPT rozliczonych i potwierdzonych. Pieniądze zostały przelane na konta beneficjentów.
Liderem zatwierdzonych płatności pozostaje GDDKiA. W roku ubiegłym zostało rozlicznych 18 proc. alokacji na projekty drogowe. Na drugim miejscu pod tym względem jest sektor projektów miejskich (10 proc. alokacji). Miasta bardzo się zaangażowały aby wykorzystać fundusze, a CUPT „walczyło” o rezerwowe wykonania (środki zamrożone do czasu osiągnięcia wskaźnika finansowego). Sektor kolejowy zajął trzecie miejsce (zatwierdzone płatności wyniosły 8 proc.). Sektor morski i śródlądowy w minionym roku po raz pierwszy uzyskał potwierdzenie płatności (2 proc.). Łącznie zatwierdzono 34 proc. alokacji.
CUPT chce zakończyć rok 2019 na poziomie 93 proc. wykorzystania alokacji. Według prognoz cały program operacyjny dla sieci transportowej będzie miał podpisane dofinansowanie, czyli beneficjenci będą mogli rozpoczynać przetargi lub refinansować wydatki. Jeśli chodzi o wydatkowanie środków z POIiŚ, CUPT chciałoby mieć ok. 47 proc. rozliczone. Zatwierdzonych płatności w tym roku może być ok. 13 proc. (9,8 mld zł). Środki te zostaną przelane na rachunki beneficjentów.
– Zmieni się struktura stopnia rozliczenia. Ten rok będzie pierwszym kiedy projekty kolejowe będą generowały więcej płatności niż drogowe. Inwestycje kolejowe wolno się rozpędzały, PLK miały na początku problemy z przetargami.  W roku 2018 kolej wygenerowała tylko 8 proc. płatności. Liczymy, że w tym roku płatności kolejowe wyniosą 11 proc. – mówi Przemysław Gorgol.

Ostatnie umowy z PKP PLK

Według p.o. dyrektora CUPT dla programu Polska Wschodnia większość środków zostało zakontraktowanych (1,6 z 1,7 mld zł). – Musimy jeszcze podpisać ostatnie umowy o dofinansowanie z PLK. Łącznie w tym programie zatwierdzono 29 proc. płatności (0,5 mld zł z 1,7 mld zł). W roku 2019 suma płatności wzrośnie do 57 proc. Z kolei dla CEF chcemy w tym roku osiągnąć rozliczenie w wysokości 30,1 proc. puli środków – dodaje Gorgol.
CUPT zostało wyznaczone przez rząd do realizacji Krajowego Modelu Transportowego, który pozwoli ocenić efektywność unijnego dofinansowania dla konkretnych projektów, a tym samym oceni szanse beneficjenta na otrzymanie dotacji. Dzięki modelowi możliwe będzie ubieganie się o fundusze z nowej perspektywy.
Instytucja odpowiedzialna za rozliczanie funduszy będzie realizowała działania wspierające tworzenie Planów Zrównoważonej Mobilności Miejskiej. Będzie także kontynuowała prace Transportowego Obserwatorium Badawczego. W planach CUPT jest też wspieranie struktur Głównego Urzędu Nadzoru Budowlanego oraz Wojewódzkich Inspektorów Nadzoru Finansowego.